İzmir'de depreme dayanıklı yapılaşma konusunda örnek gösterilen Wasp Yapı'nın Narlıdere'deki konut projesi, inşaat mühendislerini ağırladı. İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) İzmir Şubesi tarafından organize edilen teknik gezide, deprem izolatörü teknolojisinin konut projelerinde uygulanması, yapısal tasarım ve deprem güvenliğine yönelik mühendislik çözümleri ele alındı.

Teknik incelemeye katılmak üzere İstanbul'dan gelen projenin tasarımcısı ve EMKE Sismik İzolatör firmasının sahibi Mehmet Emre Özcanlı ile projenin mühendisliğini üstlenen Ülker Mühendislik’ten proje mühendisi Abdurrahim Üzüm, mühendislerin sorularını yanıtlayarak uygulamanın teknik detaylarını paylaştı. Wasp Yapı Yönetim Kurulu üyeleri de projenin geliştirilme sürecini ve deprem güvenliği konusunda benimsedikleri yaklaşımı anlattı.

Deprem enerjisinin büyük bölümü binaya aktarılmıyor

Teknik gezide deprem izolatörlerinin çalışma prensibini anlatan Mehmet Emre Özcanlı, bu sistemlerin deprem sırasında zeminden gelen hareketin üst yapıya aktarılmasını önemli ölçüde azalttığını belirtti.

Projede kurşun çekirdekli kauçuk deprem izolatörlerinin tercih edildiğini ifade eden Özcanlı, kullanılan sistemin deprem enerjisini sönümleyerek binanın üst katlarındaki hareketi sınırlandırmayı amaçladığını söyledi.

Özcanlı, projede izolatörlerin üzerindeki 12 katın deprem hareketinden mümkün olduğunca az etkilenmesinin hedeflendiğini, sistemin tasarımında maksimum 34 santimetrelik yatay yer değiştirme öngörüldüğünü aktardı.

İzolatörlerin uluslararası testlerden geçirildiğini belirten Özcanlı, İtalya'da gerçekleştirilen performans ve yaşlandırma testlerinin başarıyla tamamlandığını ifade etti.

Deprem izolatörlerinin Türkiye'de özellikle şehir hastaneleri ve kritik kamu yapılarında kullanıldığını hatırlatan Özcanlı, bu teknolojinin konut projelerinde yaygınlaşması için vergi ve sigorta teşviklerinin önemine dikkat çekti.

Hedef yalnızca yıkılmayan değil, hasar almayan bina

Deprem izolatörlü yapıların geleneksel binalardan en önemli farkının deprem sonrasındaki kullanılabilirlik olduğunu vurgulayan projenin mühendisi Abdurrahim Üzüm, klasik deprem mühendisliğinde temel hedefin can güvenliğini sağlayarak binanın yıkılmasını önlemek olduğunu, izolatörlü yapılarda ise hasarın en aza indirilmesinin amaçlandığını söyledi.

Üzüm, “Normal bir binada hasar alınsın ama yıkılmasın diyoruz. Burada ise amaç hasar almaması. Depremden sonra insanların evlerinde yaşamaya devam edebilmesini istiyoruz” ifadelerini kullandı.

15 katlı projede özel mühendislik çözümleri

Teknik incelemede, 15 katlı yapının taşıyıcı sistemi, izolatörlerin konumlandırılması ve deprem sırasında oluşabilecek hareketlerin yönetilmesine yönelik çözümler değerlendirildi.

İzolatörlerin üzerinde 12 kat bulunan projede, asansör sistemlerinden merdivenlere, elektrik ve mekanik tesisatlardan yangın güvenliği sistemlerine kadar birçok detayın deprem sırasında oluşabilecek yatay hareketlere uygun olarak tasarlandığı anlatıldı.

Projenin taşıyıcı sisteminde kullanılan beton ve donatı miktarlarına ilişkin de bilgi verildi. İzolatörlü tasarım nedeniyle bazı taşıyıcı elemanlarda C50 beton sınıfına çıkıldığı, yapının diğer bölümlerinde ise C40 beton kullanıldığı belirtildi.

Deprem izolatörlü sistemin uygulanmasıyla birlikte kaba inşaat maliyetinin geleneksel tasarıma göre yaklaşık iki katına çıktığı ancak bu yatırımın deprem sonrasında oluşabilecek hasarların önlenmesi açısından önem taşıdığı ifade edildi.

Wasp Yapı: Depremden sonra da yaşam devam etmeli

Wasp Yapı Yönetim Kurulu Başkanı Oğuz Akdaş, projeyi geliştirirken yalnızca deprem sırasında can güvenliğini değil, deprem sonrasında yaşamın kesintisiz devam etmesini de hedeflediklerini belirtti.

Bu kapsamda elektrik, su, mekanik tesisat ve yangın güvenliği sistemlerinin de olası afet koşulları dikkate alınarak tasarlandığı kaydedildi.

Akdaş, “Amacımız insanlara deprem korkusu yaşamadan güvenle oturabilecekleri konutlar sunmak. Büyük bir depremden sonra da insanların evlerinde yaşamlarını sürdürebilmelerini istiyoruz. Bu nedenle yalnızca taşıyıcı sistemi değil, binanın bütün altyapısını bu anlayışla tasarladık” açıklamasında bulundu.

İzmirli mühendisler uygulamayı yerinde gördü

Teknik gezinin son bölümünde inşaat mühendisleri, projedeki deprem izolatörlerini ve özel taşıyıcı sistem detaylarını yerinde inceleme fırsatı buldu. Katılımcılar, sistemin deprem performansı, uygulama maliyetleri, bakım gereksinimleri ve farklı zemin koşullarında kullanılabilirliği hakkında uzmanlara sorular yöneltti.

İMO İzmir Şubesi'nin organizasyonuyla gerçekleştirilen ziyaret, deprem izolatörü teknolojisinin konut sektöründe uygulanmasına yönelik bilgi ve deneyim paylaşımına katkı sağladı.